HomeĐông YHuyệt Thượng Cự Hư

Huyệt Thượng Cự Hư

Ý nghĩa tên gọi Huyệt Thượng Cự Hư đó là: Huyệt ở xương ống chân, nơi có chỗ trũng (hư) lớn (cự), vì vậy gọi là Thượng Cự Hư [để so sánh với Hạ Cự Hư] (Trung Y Cương Mục).

Tên gọi khác

Cự Hư Thượng Liêm, Túc Chi Thượng Liêm, Túc Thượng Liêm.

Xuất xứ

Thiên Kim Dực.

Đặc tính

  • Huyệt thứ 37 của kinh Vị.
  • Huyệt Hợp ở dưới của Đại Trường.
  • Châm trong các bệnh về Đại Trường (Thiên ‘Tà Khí Tạng Phủ Bệnh Hình’ (Linh Khu 4).

Vị trí huyệt thượng cự hư

Dưới mắt gối ngoài (Độc Tỵ) 6 thốn, phía ngoài xương mác một khoát ngón tay, dưới huyệt Túc Tam Lý (Vi.36) 3 thốn.

Vị trí huyệt thượng cự hư

Giải phẫu

  • Dưới da là bờ ngoài cơ cẳng thân trước, bờ trong cơ duỗi chung các ngón chân, khe giữa xương chầy và xương mác.
  • Thần kinh vận động cơ là các nhánh của dây thần kinh chầy trước. Da vùng huyệt chi phối bởi tiết đoạn thần kinh L5.

Tác dụng huyệt thượng cự hư

Lý trường, hòa Vị, thanh thấp nhiệt, tiêu trệ, điều khí.

Chủ trị

Trị bụng đau, tiêu chảy, ruột thừa viêm, liệt chi dưới.

Châm cứu

Châm thẳng 1 – 1,5 thốn. Cứu 3 – 7 tráng, Ôn cứu 5 – 15 phút.

Phối hợp huyệt

1. Phối Hạ Cự Hư (Vi.39) trị tiêu chảy phân sống (Châm Cứu Đại Thành).

2. Phối Thiên Xu (Vi.25) trị ruột viêm (Châm Cứu Học Thượng Hải).

Tham khảo

Thiên Tà Khí Tạng Phủ Bệnh Hình ghi: “Mùa đông trúng cảm hàn khí bị tiêu chảy, đau ngay rốn, không thể đứng lâu được, cùng một chứng hậu với Vị, nên châm huyệt Cự Hư Thượng Liêm [TCH]” (Linh Khu 4, 109).

Thiên Hải Luận ghi: “TCH hợp với Đại Trữ và Hạ Cự Hư làm thành Biển của 12 kinh – Thập nhị kinh chi Hải” (Linh Khu 33, 11).

Thiên Thủy Nhiệt Huyệt Luận ghi: “Cự Hư Hạ Liêm, Cự Hư Thượng Liêm, Khí Nhai [Khí Xung], [Túc] Tam Lý để tả nhiệt ở Vị” (Tố Vấn 61, 19).

“Mặt sưng phù do phong thủy: Cự Hư Thượng Liêm là chính” (Giáp Ất Kinh).

Ghi chú

Trong bệnh ruột dư viêm, có điểm đau tương ứng ở vùng huyệt TCH, ruột dư hết đau thì điểm đau này cũng hết (Châm Cứu Học Từ Điển).

AMELY SHOP

BÀI VIẾT LIÊN QUAN

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Xem Nhiều Nhất